A traveller at dawn

سحرگه ره ‎روی در سرزمینی

At dawn a traveller in some land

همی گفت این معما با قرینی

was telling this riddle to a companion:

که ای صوفی شراب آن گه شود صاف

"O Sufi, the wine becomes clear only

که در شیشه برآرد اربعینی

when it has spent its forty days in the flask."

خدا زان خرقه بیزار است صد بار

God is a hundred times weary of that cloak

که صد بت باشدش در آستینی

which keeps a hundred idols in its sleeve.

مروت گر چه نامی بی‌نشان است

Though generosity is a name that has left no trace,

نیازی عرضه کن بر نازنینی

offer your need to some gracious one.

ثوابت باشد ای دارای خرمن

You will have your reward, O owner of the harvest,

اگر رحمی کنی بر خوشه‌چینی

if you show mercy to a gleaner.

نمی‌بینم نشاط عیش در کس

I see no delight of joy in anyone,

نه درمان دلی نه درد دینی

no cure for the heart, no ache for faith.

درون‌ها تیره شد باشد که از غیب

Hearts have grown dark; perhaps from the Unseen

چراغی برکند خلوت‌نشینی

some recluse will light a lamp.

گر انگشت سلیمانی نباشد

If there is no finger of Solomon,

چه خاصیت دهد نقش نگینی؟

what power does the engraving on a seal-stone give?

اگر چه رسم خوبان تندخویی‌ست

Though harshness is the custom of the beautiful,

چه باشد گر بسازد با غمینی؟

what harm if one should be kind to someone grieving?

ره میخانه بنما تا بپرسم

Show me the way to the tavern, so that I may ask

مآل خویش را از پیش‌بینی

one who sees ahead about how things will end for me.

نه حافظ را حضور درس خلوت

Hafez has no presence of mind for the lessons of seclusion,

نه دانشمند را علم‌ الیقینی

nor has the scholar the knowledge of certainty.